沙鮻

鱚科
銀帶鱚 (Sillago argentifasciata)
科学分类 编辑
界: 动物界 Animalia
门: 脊索动物门 Chordata
纲: 辐鳍鱼綱 Actinopteri
目: 刺尾鱼目 Acanthuriformes
科: 鱚科 Sillaginidae
[1]

长背鱚属 Sillaginodes Gill, 1861
九棘鱚属 SillaginopsisGill, 1861
鱚属 Sillago Cuvier, 1816

沙鮻分布区

沙鮻科學名Sillaginidae)又名鱚科,俗稱沙鮻沙腸仔,是一群條鰭魚綱刺尾鯛目海鱼,傳統上歸於鱸形目,2016年《世界魚類》第五版將其放在鯛形目,2017年《硬骨魚分類系統》將其放在真鱸形系下目級地位未定的一科[2],而後被歸類於廣義的刺尾鯛目[3][4]

形态

沙鮻魚的身体呈细长的圆柱形,頭部作錐體狀,魚鱗和口部都較小。沙鮻魚的特性是极容易受惊吓,而且受惊吓時會躲進海底的沙泥裡[5]。沙鮻魚杂食,攝食泥地的小甲殼類多毛類等底棲動物[6]

沙鮻常見於西太平洋印度洋的淺海海床。由於沙鮻魚通常背部都較深色,但魚肚則是白色,所以在澳大利亞印度的人,會把當地常見的一種沙鮻魚稱為Whiting。

分類

物種

鱚科共有5屬37種,當中絕大部份的33種都屬於鱚属。其餘的4個種,分別屬於各自的屬。[7][8]

  • 鱚属 Sillago Cuvier,1816
    • 雜色鱚 Sillago aeolus Jordan & Evermann, 1902:又名星沙鮻、星鱚
    • 金線鱚 Sillago analis Whitley, 1943
    • 阿拉伯鱚 Sillago arabica McKay & McCarthy, 1989
    • 銀帶鱚 Sillago argentifasciata Martin & Montalban, 1935
    • 亞洲鱚 Sillago asiatica McKay, 1982:又名亞洲沙鮻
    • 波斯灣鱚 Sillago attenuata McKay, 1985
    • 銀鱚 Sillago bassensis Cuvier, 1829
    • 北部灣鱚 Sillago boutani Pellegrin, 1905
    • 紅鱚 Sillago burrus Richardson, 1842:又名澳洲鱚
    • 異尾鱚 Sillago caudicula Kaga, Imamura & Nakaya, 2010
    • 纖鱚 Sillago ciliata Cuvier, 1829 ( = Parasillago ciliata):又名副鱚
    • 弗氏鱚 Sillago flindersi McKay, 1985
    • 印度鱚 Sillago indica McKay, Dutt & Sujatha, 1985
    • 海灣鱚 Sillago ingenuua McKay, 1985:又名灣沙鮻
    • 間鱚 Sillago intermedia Wongratana, 1977
    • 少鱗鱚 Sillago japonica Temminck & Schlegel, 1843:又名青沙鮻
    • 泥鱚 Sillago lutea McKay, 1985
    • 斑鱚 Sillago maculata Quoy & Gaimard, 1824
    • 大頭鱚 Sillago megacephalus Lin, 1933
    • 小眼鱚 Sillago microps McKay, 1985
    • 粗鱚 Sillago nierstraszi Hardenberg, 1941
    • 黑紋鱚 Sillago nigrofasciata Xiao, Yu, Song & Gao, 2021
    • 潘氏鱚 Sillago panhwari Panhwar, Farooq, Qamar, Shaikh & Mairaj, 2017
    • 細鱗鱚 Sillago parvisquamis Gill, 1861:又名小鱗沙鮻
    • 鈍頭鱚 Sillago robusta Stead, 1908
    • 黃鰭鱚 Sillago schomburgkii Peters, 1864
    • 多鱗鱚 Sillago sihama (Fabricius, 1775):又名沙鮻
    • 邵氏鱚 Sillago shaoi Gao & Xiao, 2016
    • 中國鱚 Sillago sinica Gao & Xue, 2011
    • 沙林鱚 Sillago soringa Dutt & Sujatha, 1982
    • 蘇伊士鱚 Sillago suezensis Golani, Fricke & Tikochinski, 2013
    • 文氏鱚 Sillago vincenti McKay, 1980
    • 斜紋鱚 Sillago vittata McKay, 1985
  • 长背鱚属 Sillaginodes Gill, 1861:又名似鱚屬
    • 斑似鱚 Sillaginodes punctatus (Cuvier, 1829)
  • 九棘鱚属 Sillaginopsis Gill, 1861:又名擬鱚屬
    • 平頭擬鱚 Sillaginopsis panijus (Hamilton, 1822)
  • 大指鱚屬 Sillaginopodys Fowler, 1933
  • 大鱗鱚屬 Sillaginops Kaga, 2013
    • 大鱗鱚 Sillaginops macrolepis (Bleeker, 1858)

常見的品種

鱚鱼天妇罗
鱚鱼握寿司
  • 沙钻,有兩個品種,可能是
    • sillago japonica (Temminck et Schlegel, 1844),一種少鱗鱚
    • sillago maculata (Quoy et Gaimard, 1824),一種斑鱚
  • 青沙鮻 (Japanese Whiting,一種少鱗鱚)
  • 白沙鮻 (Silver Whiting,一種少鱗鱚)
  • 砂肠仔 sillago sihama (Forsk?l, 1775),一種多鳞鱚 (Common whiting)
  • 六带拟鲈
  • 多带拟鲈

種系發生學

本科傳統上歸於鱸形目,2016年《世界魚類》第五版將其放在鯛形目,但遺傳學研究顯示本科會是鯛形目鮟鱇目魨形目刺尾鯛目笛鯛目等等演化支的外類群,因而2017年《硬骨魚分類系統》將其放在真鱸形系下目級地位未定的一科。[2]

本科的姐妹群狼鱸科,在真鱸形系的演化位置如下[2]

真鲈形系
刺尾鯛目

魨亞目 Tetraodontoidei

鮟鱇亞目 Lophioidei

羊魴科 Caproidae

大眼鯛科 Priacanthidae

赤刀魚科 Cepolidae

金錢魚科 Scatophagidae

藍子魚科 Siganidae

鯛科 Sparidae

龍占魚科 Lethrinidae

金線魚科 Nemipteridae

麗花鮨科 Callanthiidae

蝴蝶魚科 Chaetodontidae

鰏科 Leiognathidae

蓋刺魚科 Pomacanthidae

刺尾鯛亞目 Acanthuroidei

笛鯛科 Lutjanidae

弱棘魚科 Malacanthidae

諧魚科 Emmelichthyidae

松鯛科 Lobotidae

銀鱗鯧科 Monodactylidae

洞鱸科 Dinopercidae

石鱸科 Haemulidae

石首魚科 Sciaenidae

簾鯛科 Drepaneidae

白鯧科 Ephippidae

鱚科 Sillaginidae

狼鱸科 Moronidae

鑽嘴魚科 Gerreidae

Acanthuriformes

發光鯛目 Acropomatiformes

隆頭魚目 Labriformes

日鲈目 Centrarchiformes

鲈形目 Perciformes

Eupercaria

參考文獻

  1. ^ Sillaginidae. ITIS. 
  2. ^ 2.0 2.1 2.2 Betancur-R, Ricardo; Wiley, Edward O.; Arratia, Gloria; Acero, Arturo; Bailly, Nicolas; Miya, Masaki; Lecointre, Guillaume; Ortí, Guillermo. Phylogenetic classification of bony fishes. BMC Evolutionary Biology. 2017-07-06, 17 (1): 1-40. ISSN 1471-2148. OCLC 7079229862. PMC 5501477可免费查阅. PMID 28683774. S2CID 26509184可免费查阅. doi:10.1186/s12862-017-0958-3可免费查阅 (英语). 
  3. ^ Dornburg, Alex; Near, Thomas J. The Emerging Phylogenetic Perspective on the Evolution of Actinopterygian Fishes. Annual Review of Ecology, Evolution, and Systematics. 2021-11-02, 52 (1): 427–452. ISSN 1543-592X. doi:10.1146/annurev-ecolsys-122120-122554可免费查阅. (原始内容存档于2025-04-22) (英语). 
  4. ^ Thacker, Christine E.; Near, Thomas J. Phylogeny, biology, and evolution of acanthopterygian fish clades. Reviews in Fish Biology and Fisheries. 2025-06, 35 (2): 805–845. doi:10.1007/s11160-025-09935-w可免费查阅. (原始内容存档于2025-05-09). 
  5. ^ 8種臺灣地區的沙鮻科魚. 台灣魚類資料庫 網路電子版. 中央研究院生物多樣性研究中心. [2009-04-11]. (原始内容存档于2007-10-19). 
  6. ^ 沙鮻. 台湾大学动物博物馆. 國立台灣大學生態學與演化生物學研究所. [2009-04-11]. 
  7. ^ Sillaginidae. FishBase鏡像. 台灣中央研究院. [2009-04-11]. (原始内容存档于2007-03-18). 
  8. ^ 引用错误:没有为名为FishBase的参考文献提供内容